Wywiady

W oczekiwaniu na stabilność

W oczekiwaniu na stabilność

Firmy nadal ostrożnie podejmują decyzje biznesowe. Ograniczają ryzyko i inwestycje, planują krótkoterminowo. Kluczowa jest umiejętność szybkiego dostosowywania się do koniunktury i elastyczność, również w obszarze zatrudnienia. Wyzwaniem pozostaje pozyskanie kadr o odpowiednich kompetencjach, dostosowanych do aktualnych potrzeb firm. O tym i o innych wyzwaniach na rynku pracy rozmawiamy z Anną Wesołowską, dyrektor zarządzającą Gi Group Poland S.A.

Redakcja: Gi Group Holding uruchomiło jesienią kampanię budującą świadomość niebezpieczeństw związanych z działaniem oszustów w obszarze rekrutacji. Jak istotny to problem?

Anna Wesołowska, Gi Group Poland S.A.: Z badań przeprowadzonych przez Urząd Ochrony Danych Osobowych wynika, że co trzeci Polak doświadczył próby wyłudzenia danych poprzez fałszywy SMS, telefon lub e-mail, a zaledwie połowa z nich wie, jak zareagować w takiej sytuacji. Takie praktyki są stosowane również podczas procesów rekrutacji – popularyzacja rekrutacji online oprócz ewidentnych korzyści przyniosła też wzrost oszustw i prób wyłudzeń. Obiecując wysokie zarobki czy przyspieszenie rekrutacji, oszuści wykorzystują niepewność lub niewiedzę kandydatów, wyłudzają dane osobowe lub środki finansowe.

Zauważyliśmy nasilenie takich działań, postanowiliśmy więc zareagować. Kampania, jaką zainicjowaliśmy we wrześniu „Nie daj się oszukać #NaRekrutera”, ma przeciwdziałać oszustwom, uświadomić niebezpieczeństwa związane z poszukiwaniem lub zmianą pracy i wskazać, na czym polega profesjonalna rekrutacja. Cieszy nas, że angażują się w nią organizacje branżowe i organizacje pracodawców – Federacja Przedsiębiorców Polskich, Konfederacja Lewiatan, Polskie Forum HR oraz działający w ramach NASK zespół CERT, który na co dzień zajmuje się cyberprzestępczością. Oszustwa to problem, należy o nim mówić i nagłaśniać go. Mam nadzieję, że dzięki edukacji rynku jego skala znacząco się zmniejszy.

Jaki krajobraz rynku pracy wyłania się pod koniec 2023 roku?

Firmy nadal poruszają się w ostrożności biznesowej. Ograniczają ryzyko i inwestycje, planują krótkoterminowo. Kluczowa jest umiejętność szybkiego dostosowywania się do koniunktury i elastyczność, również w obszarze zatrudnienia. Wyzwaniem pozostaje pozyskanie kadr o odpowiednich kompetencjach, dostosowanych do aktualnych potrzeb firm. Co ciekawe, na rozbieżności między umiejętnościami wymaganymi na danym stanowisku a kompetencjami osób, które się na nie zgłosiły wskazuje co trzeci pracodawca. Inną ważną kwestią jest bezsprzecznie retencja pracowników, co potwierdzają też wyniki naszego „Barometru rynku pracy”.

Utrzymanie kadr jest obecnie tym trudniejsze, że w porównaniu z rokiem 2022 odsetek zadowolonych z obecnego miejsca pracy spadł z 72% do 66%, jednocześnie wzrosła liczba niezadowolonych lub zainteresowanych zmianą pracy. Warto zwrócić uwagę na fakt, że niezadowolenie jest wyższe we wszystkich grupach, niezależnie od płci, wieku, dochodów, stanowiska czy branży. To zjawisko może niepokoić, gdyż może skutkować spadkiem motywacji i zaangażowania oraz zwiększeniem rotacji.

Co motywuje pracowników? Na ile firmy obserwują obecnie presję płacową?

Kluczowym motywatorem są kwestie finansowe, co jest szczególnie widoczne przy rosnącej inflacji, tym samym kosztach życia – obecnie 7 na 10 pracujących skarży się na negatywne skutki pogorszenia sytuacji gospodarczej. Polacy mają świadomość słabnącej siły nabywczej i oczekują, że ich pensje będą nadążać za cenami. Firmy stawiają na zachęty finansowe, jednak z danych wynika, że wynagrodzenia wzrosły w tym roku średnio o 10%. To mniej niż oczekują pracownicy.

Istotnym, choć nie tak, jak wysokość pensji, czynnikiem wpływającym na pozostanie w obecnym miejscu zatrudnienia, jest atrakcyjna oferta benefitów. W porównaniu do ubiegłego roku wzrosło znaczenie szkoleń i dofinansowania edukacji oraz rola jasnych ścieżek kariery – warto tu zaznaczyć, że co trzeci pracownik wskazuje brak możliwości awansu w swoim obecnym miejscu zatrudnienia. Doceniane są też elastyczne godziny pracy i rozwiązania zapewniające work-life balance. Na przestrzeni ostatnich lat wzrosło również znaczenie możliwości wykonywania pracy w systemie zdalnym lub hybrydowym oraz widoczna jest niechęć pracujących do powrotu do biur.

Jak Polacy radzą sobie z mniejszą siłą nabywczą?

Dwucyfrowa inflacja jest istotnym czynnikiem wpływającym na mniejszą zasobność portfeli Polaków, zwiększając koszty życia i obniżając siłę nabywczą. Coraz wyższe ceny produktów i usług zmuszają do skrupulatnego zarządzania budżetem domowym lub szukania dodatkowej pracy.

Jak wynika z naszego ostatniego badania, ponad 40% pracujących zawodowo podjęło się zleceń poza swoim głównym etatem. Co więcej, blisko połowa zatrudnionych zamierza dorabiać przez co najmniej kolejnych 6 miesięcy. Praca poza stałym etatem staje się coraz bardziej powszechna w Polsce, przy czym co czwarta osoba decyduje się na pracę dodatkową w obecnej firmie, co trzecia poza stałym miejscem zatrudnienia.

Warto, by pracownicy zastanowili się też nad alternatywnymi rozwiązaniami, np. zmianą lub podwyższeniem kwalifikacji. Tym bardziej, że w dłuższej perspektywie skutkują zwiększeniem atrakcyjności na rynku pracy, a możliwości upskillingu są dostępne bardziej niż kiedykolwiek. Kursy online, szkolenia wewnętrzne i programy rozwoju zawodowego pozwalają pracownikom rozwijać się w sposób elastyczny i dostosowany do ich potrzeb.

Na ile podwyższanie i zmiana kwalifikacji są rozwiązaniem problemów, z jakimi boryka się obecnie rynek pracy?

Są one bardzo ważnym elementem sprostania wyzwaniom i potrzebom rynku pracy. Są niezbędne, ale też nieuniknione w kontekście postępującego rozwoju technologii, w tym cyfryzacji i automatyzacji. Z badania „Branża produkcyjna – Globalne trendy HR 2023” Gi Group Holding wynika, że aż 53% managerów na świecie uważa, że wdrożenie nowoczesnych systemów poprawi produktywność, co czwarty twierdzi, że wygeneruje wzrost wydajności, co trzeci natomiast liczy na redukcję kosztów.

Patrząc z perspektywy pracujących, podnoszenie kwalifikacji lub przebranżowienie otwiera wiele drzwi, tworzy nowe możliwości. Połączenie doświadczenia z nowymi umiejętnościami prowadzi do rozwoju kompetencji zgodnych z aktualnymi potrzebami firm, daje tym samym większe szanse na awans lub lepiej płatne stanowisko. Coraz częściej będzie też warunkiem utrzymania zatrudnienia przez cały okres życia zawodowego. Nie bez znaczenia jest fakt, że firmy zapewniające szkolenia i podnoszące kwalifikacje pracowników budują motywację i zaangażowanie zespołów, co wpływa na sprawność i efektywność organizacji. To także sposób na zwiększenie konkurencyjności firmy na rynku.

W tym kontekście cieszy coraz większa otwartość pracujących na podwyższanie lub zmianę kwalifikacji – z naszego „Barometru rynku pracy” wynika, że aż 42% rozważyłoby taką opcję, a wśród osób, które obawiają się o swoje zatrudnienie lub planują zmianę pracy odsetek ten przekracza 70%. To wzrost o 10 punktów procentowych w porównaniu z rokiem ubiegłym. Przyczyn tego stanu można upatrywać nie tylko w obecnej sytuacji gospodarczej, ale przede wszystkim w większej świadomości pracujących co do nieuniknionych zmian zachodzących na rynku pracy.

Na ile firmy wspierają pracowników w tym zakresie?

 Reskilling i upskilling to odpowiedź na szybko zachodzące zmiany. Technologie rozwijają się w zawrotnym tempie, dlatego inwestowanie w zmianę kwalifikacji jest ważnym kluczem do utrzymania konkurencyjności, staje się niezbędnym elementem strategii firm. Pracownicy podnoszący kwalifikacje są bardziej produktywni, elastyczni i gotowi na wyzwania, jakie stawia przed nimi rynek. To także sposób na zatrzymanie talentów w firmie i promowanie innowacyjności.

Niestety konsekwentne i skoordynowane działania w tym zakresie podejmuje jeszcze niewystarczający odsetek pracodawców, którzy deklarują trudności z rekrutacją i niedostosowanie kompetencji do potrzeb firm. Niezbędna jest ewolucja podejścia w tym zakresie, tym bardziej w sytuacji niedoboru pracowników i pesymistycznych wskaźników demograficznych.

Dziękujemy za rozmowę.

Artykuł pochodzi z magazynu:
FOCUS ON Business #13 November-December (6/2023)

FOCUS ON Business #13 November-December (6/2023) Zobacz numer